انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان

اولین تشکل(NGO) به ثبت رسیده توسط وزارت کشور در کل کشور

زاینده رود شیخ بهائی دیگر را می طلبد
ساعت ٢:۱٠ ‎ق.ظ روز یکشنبه ۱۳۸٩/٢/٥   کلمات کلیدی:

رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان در رابطه با روز بزرگداشت شیخ بهائی گفت

زاینده رود شیخ بهائی دیگر را می طلبد

حسین محمدرضائی رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان در گفتگو با خبرنگار این انمجن گفت: از شگفتیهای کارهای شیخ بهائی طومار تقسیم آب زاینده رود است که عمل نکردن به این طومار در چند دهه اخیر زاینده رود را خشک کرد و کشاورزان این حوضه را بیکار و ورشکسته کرده است.

محمدرضائی برای حل مشکلات فعلی زاینده رود خاطرنشان کرد: برای رفع  این مشکلات و موانع و همچنین عدم مدیریت بر توزیع آب زاینده رود، شیخ بهائی دیگر را می طلبد، که باید قدعلم کند و با شجاعت وارد عمل شود و تحت تاثیر تنش های سیاسی و اجتماعی قرار نگیرد و حق آبه چند هزار ساله کشاورزان را به آنها برگرداند.

وی اضافه می کند: زاینده رود این چشمه جوشان و مارپیچ که از زردکوه بختیاری سرچشمه گرفته و پس از پیمودن مسیر 450 کیلومتری خود، از میان کوهها، دره‌ها، دشتها، باغها، بیشه‌ها و کشتزاران می‌گذرد و سرانجام با پیچ و خمهای زیبا، اصفهان را به دو منطقة شمالی و جنوبی تقسیم می‌نماید. زاینده‌رودی که زمانی خروشان و غرّان، گاهی آرام و خرامان در بستر خود می‌لغزد، کشتزارها و درختهای مسیر خود را در بلوکات و مزارع مختلف سیراب می‌کرد تا به آرامگاه خود  طلاب گاوخونی برسد.

رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان می افزاید: در سال زراعی 1388- 1389 بارشهای حوضه زاینده رود تا به امروز بیش از 1200 میلیمتر بوده و نسبت به میانگین بلند مدت 22 ساله 10 درصد کمبود داشته که با بارش های پیشرو به لطف خدا جبران خواهد شد، ولی متاسفانه با عدم مدیریت در تقسیم آب چند سالی است که زاینده رود خشک و امسال مدت کمی پر آب بوده و آب به طلاب بین المللی گاوخونی نرسیده و این ریه های خشک شده اصفهان در حال جان دادن است.

وی درمورد رفع مشکلات تقسیم آب زاینده رود در گذشته افزود: شیخ بهایی در پی پیدا کردن راه علاجی برای تقسیم عادلانه این آب، به تنظیم طومار تقسیم آب زاینده رود پرداخت و کل آن را به 33 سهم کلی و 275 سهم جزئی تر تقسیم نمود و با طراحی 13 نهر آن را بین کشاورزان توزیع کرد.

محمدرضائی در باب معرفی مرحوم شیخ بهائی چنین می گوید: بهاء الدین محمد عاملی ملقب به شیخ بهائی در 26 ذی الحجه سال 953 هجری قمری در جبل عامل لبنان در خانواده ای شیعی مذهب چشم به جهان گشود. پدرش عزالدین حسین از شاگردان شهید ثانی بود که پس از قتل شهید ثانی تصمیم به ترک وطن گرفت و عازم ایران شد.

 شیخ بهائی در دربار شاه عباس، بزرگ شد و نزدیکترین علمای زمان به شاه عباس شد. شیخ بهائی از جمله نادر دانشمندان و علمایی بود که علاوه بر علوم دینی و حکمی و عرفانی بر علومی همچون ریاضی، هندسه و فیزیک تسلط داشت، و در نهایت شیخ در دوازدهم شوال سال 1031 قمری در سن هفتاد و هفت سالگی بر اثر بیماری در گذشت. پیکر شیخ به وصیت او و فرمان شاه عباس در مشهد و در جوار امام هشتم به خاک سپرده شد.

رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان گفت: یکی از شاهکارهای مرحوم حضرت شیخ بهائی تقسیم آب زاینده رود، معروف به طومار شیخ بهائی است.

محمدرضائی خاطرنشان کرد: اگرچه تنها از قرن دهم هجری یا بعد از آن در تقسیم آب اصفهان طوماری با خط سیاقی و منسوب به شیخ بهایی وجود دارد ولی قدمت آبیاری و تقسیم آب دشت اصفهان از طریق زاینده رود سابقه ای 3 هزار ساله دارد ،

وی با اشاره به اینکه در دوران صفویه طرح تقسیم آب بر مادی و سهم شهر اصفهان از رودخانه زاینده رود توسط شیخ بهایی انجام گردیده، افزود:  هم اکنون نیز طومار شیخ بهایی به عنوان یک مرجع رسمی جهت تقسیم آب مورد قبول همه می باشد و در ادارات و سازمانهای مربوطه دم از طومار شیخ بهائی می زنند و به کامل و بی نظیر بودن آن تاکید دارند ولی متأسفانه به آن عمل نمی کنند.

رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان افزود: طبق طومار شیخ بهائی آب رودخانه زاینده رود به 33 سهم تقسیم شد که بوسیله نهرهائی از رودخانه منشعب می شد که از این طریق آب را به قراء و دهات می رساندند، و در حال حاظر از طریق شبکه های آب رسانی جدید بنام کانال این کار صورت می گیرد که سهام مزبور به این قرار است:  "بلوک لنجان ، شش سهم" ، " بلوک النجان ، چهار سهم" ، " بلوک ماربین ، چهار سهم" ، " بلوک جی ، شش سهم" ، " بلوک کرارج ، سه سهم" ، " بلوک رودشتین ، شش سهم" ، "  بلوک برآن ، چهار سهم" .

محمدرضائی خاطر نشان کرد: نخستین کار جالب مرحوم شیخ بهائی تقسیم صحیح و طریقه مهندسی آب زاینده رود به محله ها و باغات شهر اصفهان بود , او با محاسبه دقیق و بدست آوردن آمار بارندگی مناطق مختلف اصفهان و حومه و کوهستان های اطراف و همچنین سرچشمه زاینده رود , طرح دقیق نهرها و شیب و مقطح آنها و سهم استفاده آب هر باغ و محله و منزل را مشخص کرد.

وی می افزاید: جالب ترین محاسبه شیخ بهائی در این است که فصل سیلابی زاینده رود را طی 197 روز اوایل آذر ماه و سپس مدت 168 روز برای جریان عادی و منظم برسی و محاسبه کرده است. جالبتر آنکه, این مدت زمان تغییرات و نوسانات تا به امروزه با آمار متوسط عوامل جوی اصفهان منطبق بوده و اصالت خود را حفظ کرده است . شیخ بهائی طرز تقسیم بندی جریان آب زاینده رود را با توجه به محاسبات خیلی دقیق به 33 سهم تقسیم نموده که هر سهم معادل 5 شبانه روز قسمتی از آب رودخانه است که باید آب موجود در رودخانه به هر محله سرازیر شود  که امروزه با نصب دستگاه های مختلف آب سنج ها در نقاط زاینده رود به همان نتیجه رسیده اند که او در 420 سال قبل رسیده بود.

رئیس انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان افزود: از شیخ آثار و تالیفات بسیاری در علوم گوناگون بر جای مانده، این دانشمند بزرگ در زمینه معماری نیز منشاء آثار گرانقدری شد که عمده ترین آنها عبارتند از: مسجد امام که ساخت آن در سال 1612میلادی آغاز شد و در سال 1618 پایان یافت. حمام شیخ یکی دیگر از پدیده های معماری شیخ بهائی است که هنوز آثار ساختمان آن در کنار مسجد جامع اصفهان موجود است. طراحی و فکر ایجاد شهر نجف آباد در 30 کیلومتری غرب اصفهان نیز از شیخ بهائی می باشد. این شهر اکنون بعد از حدود 400 سال همچنان از نظر اصول شهرسازی و رعایت مسیر معابر و ایجاد محلات، از سایر شهرها متمایز است، و ساخت مدرسه چهارباغ که بر روی لجن زار بنا شده که کاری بسیار حساب شده و مهندسی بوده است.

وی افزود: اقدام برای الحاق آب کوهرنگ به زاینده رود در زمان شاه عباس اول به دستور شیخ بهائی در چهلگرد شهرستان کوهرنگ اقدام به حفر آن ترانشه شد، طبق بعضی روایات در آن زمان در نظر داشتند به خط الراس کوه کارکنان شکاف عمودی بدهند و با ساختن یک سد مرتفع سطح آب کارون را بالا آورده و از شکاف کوه کارکنان عبور دهند. اختلاف سطح خط الراس کارکنان تا کف رودخانه 300 متر بوده به همین علت قرار بود ارتفاع سد 50 متر و ارتفاع شکاف 250 متر ساخته شود تا آب از کوه کارکنان جاری شود. برای احداث این تونل که آثار متعددی از آن بر جای مانده 15 سال کار انجام شده است. اما به رغم انجام مقدمات کار و تلاش فراوان، وجود کوهی عظیم در حد فاصل بین این دو رود، همچنین وجود معادن گوگرد در آن کوه که باعث خفگی می‌شد و عده‌ای از کارگران را به هلاکت رساند، این کار پس از صرف هزینه‌های سنگین متوقف گردید.

محمدرضائی خاطرنشان کرد: اصفهان مدیون شیخ بهائی است و روز بزرگداشت برای او کافی نیست و باید اصفهان هفته بزرگداشت برای مرحوم شیخ بهائی برگزار نماید چرا که اصفهان و نصف جهان شدن آن به خاطر علم و پشتکار او بوده است.

وی افزود: برای حفظ و عمل کردن به طومار شیخ بهائی مقابله با کم آبی، بازیافت و تصفیه فاضلاب است، آلمانی ها 97 درصد از فاضلاب به وجود آمده را بازیافت می کنند و آن را مجدداً وارد چرخه مصرفی آب شهری می کنند. 80 درصد آبهای مصرفی شهری در آفریقای جنوبی مدار بسته تولید می شود. یعنی آب برای هزارمین بار تصفیه می شود.

محمدرضائی در همین رابطه می افزاید: برای حفظ رودخانه ها و محیط زیست باید فاضلاب های شهری و فاضلاب های صنعتی را بازیافت و تصفیه کامل کرد و در کشاورزی و در چرخه صنعت از آن استفاده کرد و از ورود این فاضلاب ها به صورت خام و یا نیمه خام به رودخانه ها و مزارع کشاورزی جلوگیری کرد.

لطفاً نظر خود را در مورد مطلب فوق در قسمت ( نظر شما ) درج نمائید. متشکرم